Görsel: Datça merkez ve liman · genel çevre görünümü · Fotoğraf kaynakları
Bu yazıda neler var?
Datça’da ev alırken ilandaki satış bedeli, ihtiyacınız olan toplam paranın yalnızca bir bölümüdür. Tapu işlemi, varsa danışmanlık ve kredi giderleri, taşınma, ilk bakım ve abonelikler farklı tarihlerde ödeme gerektirebilir. Evin fiyatını karşılayıp teslimden sonraki ihtiyaçlar için bütçe bırakmamak, taşınma planını zorlaştırır.
Başlangıçta tek bir toplam tahmin yerine giderleri ayırın. Her satıra bedeli, kimin ödeyeceğini, ödeme tarihini ve bilginin kaynağını yazın. Henüz teklif alınmamış kalemleri kesinleşmiş rakamların arasına gizlemeyin.
İşlem sırasında hangi giderler doğar?
Tapu harcı, döner sermaye ve hizmet bedeli
TKGM işlem rehberindeki genel satış kuralı, ilgili emlak beyan değerinden düşük olmayan beyan edilmiş satış değeri üzerinden alıcı ve satıcı için ayrı ayrı binde 20, yani yüzde 2 tapu harcıdır. Gerçek satış bedelini doğru beyan edin. Muafiyet veya özel işlem durumu varsa ilgili birimden teyit alın; tarafların masraf paylaşımını yazılı açıklığa kavuşturun.
Yalnızca matematik örneği: Harç hesabına esas değerin 5.000.000 TL olduğu ve genel yüzde 2 oranının uygulandığı varsayımında alıcının harcı 100.000 TL, satıcının harcı ayrıca 100.000 TL olur. Bu tutar bir Datça ev fiyatı tahmini veya bütün alım masraflarının toplamı değildir. Diğer tarafın masrafını da üstlenmeniz konuşuluyorsa bütçenizde bunu ayrı gösterin.
Döner sermaye için işlemde geçerli tarifeyi ve tahakkuku öğrenin; eski bir blogdaki sabit tutarı kullanmayın. Danışmanlık hizmet bedelini, KDV durumunu ve paylaşımı sözleşme ile yürürlükteki kurallara göre ayrı yazın. Bir yüzde duyduğunuzda bunun hangi tarafın payını ve vergileri kapsadığını sorun.
Kredi, değerleme ve sigorta giderlerini koşullara göre ayırma
Krediyle alım düşünüyorsanız bankadan size özel güncel maliyet dökümü alın. Değerleme, tahsis veya başka giderlerin nasıl adlandırıldığını ve ödeme zamanını öğrenin. Sadece aylık taksiti karşılaştırmayın; toplam geri ödeme ve başlangıçta gereken nakit ayrı hesaplanmalıdır.
Sigortaların kapsamını, primini ve yenileme koşullarını da sorun. Zorunlu olanlar ile bankanın sunduğu veya sizin seçtiğiniz ürünleri birbirine karıştırmayın. Değerleme yapılması, kredinin mutlaka onaylanacağı veya istenen tutarın tamamının karşılanacağı anlamına gelmez.
Teslimden sonra hangi harcamalar gelir?
Abonelik, taşıma, tadilat ve eşya
Elektrik, su ve internet başvurularında bağlantı, güvence veya diğer bedelleri ilgili sağlayıcıdan öğrenin. Taşınma teklifi alırken kat, asansör, dar sokak, paketleme ve eşya miktarını doğru anlatın. Şehirler arası taşıma ile evin kapısına kadar teslim kapsamını ayrı kontrol edin.
İlk kullanım için gerekli işlerin listesini çıkarın. Tesisat onarımı veya sızıntı incelemesiyle dekorasyon aynı öncelikte değildir. Beyaz eşya, perde, aydınlatma ve mobilyadan hangilerinin satışa dahil olduğunu yazılı öğrenin. Sözlü olarak evde bırakılacağı söylenen bir eşyayı kesin bütçe tasarrufu olarak saymayın.
Aidat, bakım ve ilk yıl giderleri
Varsa güncel aidatı ve kapsadığı hizmetleri yönetimden öğrenin. Planlanan ortak bakım veya ek giderler hakkında bilgi isteyin. Müstakil ev ve villada bahçe, havuz, boş dönem kontrolü ve yapı bakımını ayrı tekliflerle hesaplayın. Villa bakım rehberi bu kalemleri ayrıntılandırır.
Bir yıllık bütçede vergiler ve uygun sigortalar gibi kalemleri de kişisel durumunuza göre değerlendirin. Mevcut bir giderin gelecek dönem aynı kalacağını varsaymak yerine kaynağını ve güncelleme ihtiyacını kaydedin.
Gerçek alım bütçesi nasıl oluşturulur?
Peşin ve kredili alım için ayrı hesap tablosu
| Kalem | Peşin alım | Kredili alım |
|---|---|---|
| Satış bedeli | Ödeme planındaki bedel | Peşinat ve bankanın karşılayacağı kısmı ayırın |
| İşlem giderleri | Harç, döner sermaye, varsa hizmet bedeli | Aynı kalemler ve size özel kredi giderleri |
| Teslim hazırlığı | Taşıma, abonelik, ilk onarım ve eşya | Kredi dışındaki nakit ihtiyaçlarını ayrıca gösterin |
| İlk yıl | Bakım, aidat ve diğer düzenli giderler | Düzenli giderler ve kredi ödeme planı |
Satış bedelini veya peşinatı, başlangıç nakdi hesabında bir kez yazın. Kredi anaparasını hem satın alma bedeline hem finansman giderine yeniden ekleyerek çift saymayın. Başlangıçta gereken nakit ile yıllara yayılan toplam ödeme farklı sonuçlardır.
Güncel ücret kaynağı, teklif tarihi ve belirsiz gider payı
Her teklifin tarihini ve geçerliliğini kaydedin. Tutarı bilinmeyen bir işi “sıfır” saymak yerine açık kalem olarak gösterin ve teklif isteyin. Beklenmeyen işlere ayıracağınız payı, incelenen mülkün durumuna ve bütçenize göre belirleyin; herkes için aynı oranı kullanmayın.
“Eve ayıracağınız bütçeyi, tapudan sonraki ihtiyaçlarınızı da karşılayacak şekilde değerlendirelim.” — Ferit Uygun
Alım bütçenizi birlikte netleştirelim. Peşin veya kredili planınızı, taşınma tarihinizi ve mülk tipini paylaşın. Ödeme öncesi belge hazırlığını tapu kontrolü rehberiyle tamamlayabilirsiniz.
Resmî kaynaklar ve kontrol tarihi
Genel harç oranı için TKGM Tapu İşlemleri Rehberi; danışmanlık hizmetlerinin kapsamı için Ticaret Bakanlığı açıklamaları incelenmiştir. Kaynak kontrolü: 3 Ekim 2026. İşleminize ait güncel tahakkuk, muafiyet, tarife ve vergi durumu ödeme öncesinde ilgili kurumdan teyit edilmelidir.